みんなの日本語 II — 第42課: ~ために (mục đích), ~のに (mặc dù) · Han-nichi
Ngữ pháp みんなの日本語 II, 第42課: ~ために (mục đích), ~のに (mặc dù). Cấu trúc, cách dùng và ví dụ.
〜ために
Để...; nhằm...; vì lợi ích của...; vì mục đích...
V辞書形 + ために / Nの + ために
「〜ために」 dùng để diễn tả mục đích của một hành động, mang nghĩa 'để..., nhằm...'. Với động từ, dùng 「V辞書形+ために」; với danh từ, dùng 「Nの+ために」. Khi chỉ mục đích, chủ thể của hành động trước và sau 「ために」 thường là cùng một người, và động từ phía trước thường là hành động có ý chí, có thể chủ động thực hiện. 「Nのために」 còn có thể mang nghĩa 'vì lợi ích của N, vì N'. Cần phân biệt với 「〜ように」: 「ために」 thường dùng khi người nói chủ động thực hiện hành động để đạt mục tiêu, còn 「ように」 thường dùng khi mục tiêu là khả năng, trạng thái hoặc kết quả không hoàn toàn kiểm soát trực tiếp được.
日本へ留学するために、日本語を勉強しています。 — Tôi đang học tiếng Nhật để đi du học Nhật Bản.
家を買うために、お金を貯めています。 — Tôi đang tiết kiệm tiền để mua nhà.
家族のために、一生懸命働いています。 — Tôi đang làm việc chăm chỉ vì gia đình.
〜のに(用途)
Để...; dùng để...; cần cho việc...
V辞書形 + のに + 使います/便利です/必要です/いいです/役に立ちます
「〜のに」 trong bài này dùng để diễn tả mục đích sử dụng, công dụng hoặc tiêu chuẩn cần thiết cho một hành động, mang nghĩa 'để..., dùng cho việc...'. 「の」 danh từ hóa động từ, còn 「に」 chỉ mục đích hoặc công dụng. Mẫu này thường đi với các biểu hiện đánh giá hoặc công dụng như 「使います」「便利です」「必要です」「いいです」「役に立ちます」「時間がかかります」. Ví dụ 「このはさみは紙を切るのに使います」 nghĩa là 'cái kéo này dùng để cắt giấy'. Cần phân biệt với 「〜のに」 mang nghĩa 'mặc dù...' ở các bài/ngữ pháp khác.
このはさみは紙を切るのに使います。 — Cái kéo này dùng để cắt giấy.
このかばんは旅行するのに便利です。 — Chiếc túi này tiện để đi du lịch.
この本は日本語を勉強するのに役に立ちます。 — Cuốn sách này hữu ích cho việc học tiếng Nhật.
数量詞 + も
Tận...; những...; tới...; đến...; nhấn mạnh số lượng nhiều
数量詞 + も + 肯定文 / 疑問詞・最小数量 + も + 否定文
「も」 đứng sau từ chỉ số lượng để nhấn mạnh rằng số lượng đó nhiều hơn mức người nói dự đoán hoặc cảm thấy đáng chú ý, thường dịch là 'tận..., tới..., những...'. Ví dụ 「100人も来ました」 nghĩa là 'có tận 100 người đã đến'. Khi kết hợp với lượng tối thiểu hoặc từ nghi vấn trong câu phủ định, 「も」 có thể nhấn mạnh rằng hoàn toàn không có hoặc không đạt ngay cả mức nhỏ nhất, như 「一人も来ませんでした」 là 'không một ai đến'. Ý nghĩa cụ thể phụ thuộc vào câu khẳng định hay phủ định và ngữ cảnh.
パーティーに100人も来ました。 — Có tận 100 người đã đến bữa tiệc.
きのう、コーヒーを5杯も飲みました。 — Hôm qua tôi đã uống tận 5 cốc cà phê.
きのうは一人も来ませんでした。 — Hôm qua không một ai đến cả.
〜代わりに
Thay cho...; thay vì...; đổi lại...; bù lại...
Nの + 代わりに / V辞書形 + 代わりに
「〜代わりに」 dùng khi một người, vật hoặc hành động thay thế cho một người, vật hoặc hành động khác, mang nghĩa 'thay cho..., thay vì...'. Với danh từ dùng 「Nの代わりに」, còn với động từ dùng 「V辞書形+代わりに」. Mẫu này cũng có thể diễn tả sự trao đổi hoặc bù lại: người nói làm một việc và đổi lại người khác làm một việc khác. Trong cách dùng mở rộng, nó còn có thể mang nghĩa 'bù lại', dùng để nêu một mặt khác cân bằng với đặc điểm đã nói trước.
父の代わりに、私が会議に出ます。 — Tôi sẽ tham dự cuộc họp thay cho bố.
車で行く代わりに、電車で行きます。 — Thay vì đi bằng ô tô, tôi sẽ đi bằng tàu điện.
私が料理する代わりに、弟が掃除します。 — Tôi sẽ nấu ăn, đổi lại em trai tôi sẽ dọn dẹp.