みんなの日本語 I — 第25課: 条件・仮定・逆接条件を表す表現 · Han-nichi
Ngữ pháp みんなの日本語 I, 第25課: 条件・仮定・逆接条件を表す表現. Cấu trúc, cách dùng và ví dụ.
〜たら
Nếu... thì...; khi... thì...; sau khi... thì...
Vた + ら / Aい → Aかったら / Na・N + だったら
「〜たら」 là mẫu điều kiện rất thông dụng, dùng để diễn tả 'nếu A thì B' hoặc 'khi/sau khi A xảy ra thì B'. Với động từ, chuyển sang thể た rồi thêm 「ら」 như 「行く→行ったら」, 「食べる→食べたら」. Với tính từ い dùng 「〜かったら」, còn tính từ な và danh từ dùng 「〜だったら」. Khi nói về điều kiện giả định, vế sau có thể là ý chí, mong muốn, lời mời, yêu cầu hoặc mệnh lệnh. Khi sự việc ở vế trước chắc chắn sẽ xảy ra, 「Vたら」 còn mang nghĩa 'sau khi V xong thì...'.
時間があったら、映画を見に行きます。 — Nếu có thời gian, tôi sẽ đi xem phim.
駅に着いたら、電話してください。 — Khi đến ga, hãy gọi điện cho tôi.
安かったら、このかばんを買いたいです。 — Nếu rẻ, tôi muốn mua chiếc cặp này.
〜ても・〜でも
Cho dù...; ngay cả khi...; dù... vẫn...
Vて + も / Aい → Aくても / Na・N + でも
「〜ても/〜でも」 diễn tả điều kiện nghịch, nghĩa là dù điều kiện ở vế trước xảy ra thì kết quả ở vế sau vẫn không thay đổi hoặc khác với điều thường được dự đoán. Với động từ dùng 「Vても」, với tính từ い đổi 「い」 thành 「くても」, còn tính từ な và danh từ dùng 「でも」. Mẫu này thường mang nghĩa 'dù..., cho dù..., ngay cả khi...'. Cần phân biệt với 「〜たら」: 「たら」 đưa ra điều kiện để kết quả xảy ra, còn 「ても」 nhấn mạnh rằng kết quả vẫn xảy ra bất chấp điều kiện đó.
雨が降っても、出かけます。 — Dù trời mưa, tôi vẫn sẽ ra ngoài.
高くても、この時計を買いたいです。 — Dù đắt, tôi vẫn muốn mua chiếc đồng hồ này.
日曜日でも、仕事をしなければなりません。 — Dù là chủ nhật, tôi vẫn phải làm việc.
もし〜たら
Nếu...; giả sử nếu...
もし + Vたら / もし + Aかったら / もし + Na・Nだったら
「もし」 là phó từ thường đi cùng các mẫu điều kiện, đặc biệt là 「〜たら」, để nhấn mạnh tính giả định của điều kiện, tương đương 'nếu, giả sử nếu...'. Bản thân 「もし」 không tạo điều kiện mà được thêm vào đầu mệnh đề để làm rõ rằng người nói đang đặt ra một tình huống giả định. Vì vậy thường gặp mẫu 「もし〜たら」. Khi điều kiện đã rõ, có thể bỏ 「もし」 mà ý nghĩa cơ bản của câu vẫn được giữ nguyên.
もし時間があったら、遊びに来てください。 — Nếu có thời gian, hãy đến chơi nhé.
もし雨が降ったら、家にいます。 — Nếu trời mưa, tôi sẽ ở nhà.
もし100万円あったら、何をしたいですか。 — Nếu có một triệu yên, bạn muốn làm gì?